Tôi đã được mổ tại Bệnh viện Tai - mũi - họng TP.HCM để chỉnh hình vách ngăn và cắt polyp mũi, bẻ cuống dưới hai bên nhưng triệu chứng nghẹt mũi vẫn còn thường xuyên và quanh năm. Mỗi lần nghẹt, nhìn vào mũi thấy cục sưng đỏ che lại. Vậy bây giờ chữa trị như thế nào? Tôi nghe nói có phương pháp đốt Coblation rất hiệu quả để điều trị chứng phì đại cuống mũi dưới, bác sĩ thấy phương pháp đó thế nào và ở bệnh viện nào đã có phương pháp đó? Hiện tôi đang ở Quảng Trị, gần TP Huế".

Trả lời
Vấn đề nghẹt mũi của bạn nên được đánh giá lại kỹ lưỡng để xác định rõ nghẹt mũi này do polyp mũi tái phát, vì bệnh lý polyp mũi có tỉ lệ tái phát rất cao sau phẫu thuật hay do phì đại cuống mũi dưới hai bên.

Nếu bạn bị nghẹt mũi do phì cuống mũi dưới mà không cải thiện với các biện pháp điều trị nội khoa như rửa nước muối, xịt corticoid thì điều trị can thiệp làm nhỏ kích thước cuốn mũi dưới là cần thiết để giảm triệu chứng nghẹt mũi.

Hiện có nhiều phương pháp làm giảm kích thước của cuống mũi dưới như chích corticoid, đốt cuốn mũi bằng radiofrequency, coblator và cắt bán phần cuốn mũi dưới.

Mỗi một phương pháp đều có những điểm ưu và khuyết điểm khác nhau.

Phương pháp cắt bán phần cuống mũi dưới tỏ ra có hiệu quả về lâu dài tốt hơn các phương pháp còn lại, tuy nhiên có nhược điểm là đóng vảy trong giai đoạn hậu phẫu 1-2 tuần và có biến chứng chảy máu sau phẫu thuật, chi phí cao, phải nằm viện.

Các phương pháp chích corticoid vào cuống mũi và đốt cuống mũi được thực hiện nhanh, chi phí thấp, không cần nằm viện, giai đoạn hậu phẫu nhẹ nhàng nhưng rất dễ tái phát, thường tái phát sau vài tháng hoặc một vài năm tùy theo mỗi trường hợp cụ thể. Hầu hết bệnh viện lớn đều có đủ phương tiện để thực hiện các phương pháp này.

Bạn nên bàn bạc với bác sĩ tai mũi họng của bạn để tìm phương pháp điều trị phù hợp.

Chúc bạn mau hết bệnh.

Tôi bị ho nhiều năm nay, đặc biệt khi trời lạnh hoặc buổi tối sẽ ho nhiều hơn. Ho thường có đàm trắng, khi nặng có đàm xanh ở cổ. Thi thoảng khi ho nhiều tôi bị khó thở (xuất hiện cách đây ba năm). Ngoài ra tôi bị viêm mũi dị ứng, thay đổi thời tiết là hắt hơi chảy nước mũi. Nhưng khó chịu nhất là bị ngứa ở vòm trên bên trong miệng, ngứa không gãi được mà phải lấy lưỡi đẩy qua đẩy lại và khịt khịt mũi một lúc. Sau đó thì đỡ ngứa nhưng lại thấy đau.

Ngủ dậy tôi phải hít mạnh mấy lần mới kéo được đàm từ chỗ ngứa xuống để nhổ đi. Lạ là đàm đó không ở trong mũi, không ở trong họng. Riêng hiện tượng này tôi bị hơn 10 năm rồi. Xin hỏi bác sĩ đó là bệnh gì, chữa thế nào?

- Theo những triệu chứng và diễn tiến chị mô tả, chúng tôi nghĩ nhiều là chị bị viêm mũi xoang dị ứng, từ thường gọi là viêm mũi dị ứng. Đây là một bệnh lý của hệ thống miễn dịch, hệ thống này có phản ứng quá mức với những chất lạ từ môi trường bên ngoài cơ thể, gọi là dị nguyên. Nếu biểu hiện ở mũi sẽ là bệnh viêm mũi dị ứng, biểu hiện ở phổi sẽ là bệnh suyễn và biểu hiện ở da là bệnh chàm. Và rất có thể trên cùng một bệnh nhân có cả ba bệnh là viêm mũi dị ứng, suyễn và chàm hoặc hai trong ba bệnh này.

Bệnh viêm mũi dị ứng có diễn tiến nhiều năm giống trường hợp của chị. Triệu chứng điển hình của bệnh gồm thứ nhất là hắt xì, thường hắt xì thành một tràng, có người bị vào buổi sáng, có người bị suốt cả ngày, đặc biệt sẽ xuất hiện khi tiếp xúc với dị nguyên. Thứ nhì là chảy mũi ra trước gây khụt khịt hoặc ra sau gây khạc đàm, tằng hắng, hoặc ho ra dịch trong, khi có thêm nhiễm trùng sẽ ho ra đàm xanh. Thực tế nhiều trường hợp có chảy mũi ra sau nhưng bệnh nhân không cảm nhận được giống như chị, khi dịch chảy nhiều có thể gây ho hoặc gây khó thở do co thắt thanh khí quản. Thứ ba là ngứa mũi, ngứa mắt, chảy nước mắt ngứa họng, ngứa tai. Trường hợp của chị, bệnh gây ngứa ở khẩu cái và vòm họng. Sau cùng là triệu chứng nghẹt mũi, có thể nghẹt luân phiên đổi bên, hoặc nghẹt cả hai bên trong những trường hợp nặng hoặc có polyp mũi.

Để điều trị bệnh, chị nên đi khám ở một bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng.

Điều trị lý tưởng nhất là tránh được dị nguyên hoặc điều trị bằng liệu pháp miễn dịch làm cơ thể quen dần với dị nguyên không còn phản ứng nữa. Tuy nhiên, trong điều kiện hiện nay các bước chẩn đoán xác định dị nguyên và liệu pháp miễn dịch chưa phổ biến. Cách điều trị thông thường nhất là sử dụng phối hợp thuốc kháng histamine, thuốc corticoid xịt mũi.

Trường hợp của chị có thể rửa mũi bằng nước muối sinh lý hằng ngày để làm sạch hai hố mũi, vòm mũi họng để giảm ho và khạc đàm.

Chúc chị sớm tìm được cách chữa bệnh phù hợp

Toi nam nay 35t, viem da xoang man tinh va da phau thuat duoc 9 thang, sau phau thuat, benh khong khoi ma nang them. Chup CT, BS ket luan : Day niem mac mui-Phi da dinh mom moc gay tac lo thong ham-Lech vach ngan mui-Xoang ham: day niem mac 2 ben. Xoang sang: day dinh vach sang va mat vach 2 ben. Xoang tran: day niem mac. Xoang buom : day niem mac. Xin BS cho toi 1 loi khuyen, toi phai dieu tri nhu the nao, o dau de khoi benh. Toi xin chan thanh cam on
Nguyen Thi Bay

Xin chào chị Bảy,
Nguyên nhân của bệnh mũi viêm xoang mạn tính hiện nay cũng còn nhiều vấn đề chưa thật sự sáng tỏ, tuy nhiên trong thực hành người ta thường chia ra ba nhóm nguyên nhân chính là: thứ nhất là do nhiễm trùng như có thể do vi trùng hoặc vi nấm, thứ nhì là do bất thường cấu trúc giải phẫu làm tắc phức hợp lỗ thông mũi xoang như vẹo vách ngăn, phì đại cuốn mũi và bất thường mỏm móc, nhóm nguyên nhân sau cùng là cơ địa và môi trường như dị ứng, các tình trạng thay đổi hóc môn ( tuổi dậy thì, có thai hoặc sử dụng thuốc ngừa thai ), bệnh lý niêm mạc, trào ngược dịch vị từ dạ dày, các tình trạng suy giảm miễn dịch, hút thuốc lá, do răng.
Tùy theo mỗi nguyên nhân sẽ có một cách điều trị phù hợp tương ứng.
Phẫu thuật nội soi mũi xoang thường có mục tiêu là loại bỏ đi những bất thường giải phẫu hoặc cắt bỏ polyp, niêm mạc phù nề mạn tính không đáp ứng với điều trị nội gây tắc nghẽn phức hợp lỗ thông dẫn lưu của xoang, hoặc lấy nấm trong xoang làm cho xoang thông thoáng hơn giải quyết các yếu tố nguyên nhân tại chổ.
Tuy nhiên để một phẫu thuật nội soi thành công sẽ phải hội đủ nhiều yếu tố tùy theo từng trường hợp cụ thể như thứ nhất thời gian điều trị nội khoa trước mổ, bước này làm cho các niêm mạc viêm có thể hồi phục sẽ hồi phục lại giảm bớt chảy máy trong lúc mổ cũng như lấy quá nhiều niêm mạc trong lúc mổ, thứ nhì là cần có sự đánh giá chính xác các bước cần thực hiện trong phẫu thuật kết hợp với sự khéo léo kinh nghiệm của bác sĩ phẫu thuật, sau cùng là sự chăm sóc tích cực sau mổ như bơm rữa mỗi ngày, nội soi tách dính, chống phù nề bằng cách sử dụng thuốc kháng viêm dạng xịt hoặc toàn thân, dinh dưỡng phù hợp.
Có những bệnh nhân có cơ địa tạo sẹo sau phẫu thuật việc chăm sóc sau mổ phải hết sức kỹ lưỡng và cũng có những trường hợp không thể phẫu thuật một lần mà có thể đạt được mục tiêu đề ra.
Trường hợp cụ thể của chị như mô tả có thể xem như là một trường hợp phẫu thuật không thành công. Chị cần được đánh giá chính xác lại bằng nội soi và CT scan mũi xoang, điều trị nội khoa tích cực, phẫu thuật lần hai để giải quyết các vấn đề lưu thông của các xoang. Vì chuyên khoa tai mũi họng rất rộng, chị nên lựa chọn cho mìh bác sĩ tai mũi họng chuyên ngành nội soi mũi xoang tại các khoa tai mũi họng của các bệnh viện lớn hoặc các bệnh viện chuyên khoa tai mũi họng kết quả sẽ khả quan.
Chúc chị may hồi phục.

Tôi năm nay 29 tuổi, đi khám nội soi khoa tai - mũi - họng vì trước đó tôi thấy hơi khó thở, nhức mũi khi trời lạnh, BS kết luận tôi bị viêm xoang mãn tính và polyp mũi phải. BS đã kê đơn cho tôi uống các loại thuốc sau: 1. Edocom-B 100mg -40v :ngày uống 4 viên chia 2 lần 2. Mutose 10mg- 40v : ngày uống 4 viên chia làm 2 lần 3. Mome-Air :1 lọ xịt mũi 2 lần trong ngày 4. XiSat 1 lọ xịt mũi ngày 3 lần Tôi đã thực hiện và sau 10 ngày tái khám thì thấy bệnh đỡ hơn, BS nói bệnh của tôi có thể điều trị nội khoa sẽ có kết quả, và lại kê đơn thuốc y như lần đầu. Cứ như vậy cho hết lần thứ 3 tái khám. Đến lần thứ 4 tái khám lại, qua nội soi BS cũng kết luận tình trạng của tôi có tiến triển tốt và tiếp tục kê đơn uống trong 20 ngày nữa. Tôi có nói tôi đã uống 3 lần thuốc, mỗi lần đều là 10 ngày liệu có nguy hiểm gì không thì được trả lời không có gì nguy hiểm cả, cuối cùng BS đã đổi sang loại thuốc khác cho tôi, cụ thể: -Klacid 250mg 20 viên ngày uống 1 viên -Mome- Air 1 lọ xịt ngày 2 lần -Xisat 1 lọ xịt mũi ngày 3 lần Nhưng tôi vẫn không yên tâm. Không hiểu bệnh như của tôi thì làm thế nào để biết là bệnh đã đỡ hay khỏi đây, và uống nhiều thuốc như vậy liệu có gì nguy hiểm không, liệu có khỏi hẳn hay chỉ là tạm thời?

                                  Bạn đọc

Trả lời: Theo những gì bạn cung cấp cho chúng tôi, thì bạn vừa được chẩn đoán và điều trị như một đợt cấp viêm mũi xoang trên nền viêm mũi xoang mãn tính có polyp mũi. Về mặt chẩn đoán chúng tôi muốn biết thêm đây là lần đầu tiên bạn bị tình trạng như thế này, hay tình trạng này thường xuyên lặp đi lặp lại trong năm, đặc biệt khi có thời tiết thay đổi. Hình ảnh nội soi cho thấy bạn có polyp ở độ mấy vì kích thước của polyp được chia làm bốn mức độ và có cách điều trị và tiên lượng hoàn toàn khác nhau.

Nếu bạn thật sự có polyp mũi thì chụp CTscan xoang mũi là rất cần thiết, vì phim sẽ cho hình ảnh chi tiết về tình trạng xoang và polyp của bạn. Nếu bạn chụp ở thời điểm hiện nay, phim sẽ cho bạn biết rõ tình trạng của các xoang đã thật sự ổn định hay chưa sau ba mươi ngày điều trị.

Nếu chẩn đoán viêm mũi xoang cấp trên nền mãn tính có polyp mũi như trên là hoàn toàn chính xác thì cách điều trị bao gồm các thuốc kháng sinh, loãng đàm, rửa mũi và kháng viêm xịt tại chỗ trong thời gian ba bốn tuần như bạn mô tả là hoàn toàn phù hợp.

Bệnh lý mũi xoang có ba nhóm nguyên nhân chính là cơ địa của bệnh nhân, tác động của môi trường và những bất thường bẩm sinh hay mắc phải của cấu trúc mũi xoang. Nếu bạn khỏe mạnh, ăn uống nghỉ ngơi hợp lý, tinh thần thoải mái; sống trong môi trường sạch sẽ, thông thoáng, ít khói bụi; cấu trúc mũi xoang hoàn toàn bình thường thì bệnh viêm mũi xoang sẽ không bao giờ ghé thăm bạn, còn nếu ngược lại bệnh sẽ thường xuyên ghé thăm bạn. Ngay cả những trường hợp đã phẫu thuật mũi xoang rồi, bệnh vẫn có thể tái phát vì lý do khi phẫu thuật bác sĩ chỉ giúp bệnh nhân có một tình trạng mũi xoang mới thông thoáng hơn thôi chứ không phải là ngăn chặn vĩnh viễn phản ứng viêm của niêm mạc mũi xoang. Hiện tại, nếu không còn triệu chứng nào nữa, bạn có thể ngưng sử dụng thuốc và tiếp tục xịt rửa mũi thường xuyên để giữ cho mình có tính trạng mũi xoang sạch sẽ thông thoáng.

BS NGUYỄN TRƯƠNG KHƯƠNG